درمان نئوادجوانت یکی از رویکردهای مدرن در درمان سرطان است که پیش از جراحی انجام میشود و هدف آن کوچککردن تومور و آمادهسازی بدن برای عمل است. این روش میتواند شامل شیمیدرمانی، ایمونوتراپی، رادیوتراپی یا هورموندرمانی باشد.
نئوادجوانت به پزشکان کمک میکند تا جراحی با کمترین آسیب به بافتهای سالم و بالاترین شانس موفقیت انجام شود. این روش در سالهای اخیر بهدلیل نتایج مثبت و تأثیر چشمگیرش در بسیاری از سرطانها به یکی از موضوعات پرسؤال بیماران و خانوادههایشان تبدیل شدهاست. در ادامه مطلب قصد داریم انواع این درمان و تفاوتش با درمان ادجوانت را بگوییم.
درمان نئنوادجوانت چیست و چه اثری در توده سرطانی دارد؟
درمان نئوادجوانت (Neoadjuvant therapy) نوعی درمان سرطان است که پیش از جراحی برای برداشتن تومور سرطانی انجام میشود. متخصص سرطان ممکن است این نوع درمان را با نامهای درمان قبل از عمل (Preoperative) یا درمان القایی (Induction) نیز معرفی کند.
هدف از درمان نئوادجوانت کوچککردن تومور است تا جراحی راحتتر انجام شود. در برخی موارد این درمان میتواند تومور را کاملاً از بین ببرد و نیاز به جراحی را برطرف کند.
توصیف درمان نئوادجوانت از منبع معتبر پزشکی Clevelandclinic.org:
If you imagine cancer as a marathon, you could think of neoadjuvant therapy as the warm-up that helps you to run the race. This treatment shrinks cancerous tumors before surgery. If you have neoadjuvant therapy, you may not need surgery. If you do need surgery, you may be able to have less invasive surgery. But this treatment may do more, like increase the chance that cancer won’t come back after surgery.
اگر سرطان را به ماراتن تشبیه کنیم درمان نئوادجوانت مانند گرم کردن پیش از شروع مسابقه است؛ مرحلهای که بدن را آماده مقابله با چالش اصلی یعنی جراحی میکند.
این درمان تومورهای سرطانی را قبل از جراحی کوچک میکند. گاهی اوقات ممکن است حتی نیاز به جراحی را کاملاً از بین ببرد و در صورت نیاز به جراحی امکان انجام عملهای کمتهاجمیتر را فراهم کند. همچنین ممکن است احتمال بازگشت سرطان پس از جراحی را کاهش دهد.
انواع درمان نئوادجوانت چیست؟
چندین نوع درمان نئوادجوانت وجود دارد، شامل:
شیمیدرمانی (Chemotherapy)
سلولهای سرطانی را پیش از آن که تکثیر و باعث رشد تومور شوند از بین میبرد.
هورموندرمانی (Hormone Therapy)
برخی انواع سرطان برای رشد و گسترش به هورمونها وابستهاند. درمان نئوادجوانت با قطع دسترسی تومور به این هورمونها رشد سرطان را متوقف میکند.
ایمونوتراپی (Immunotherapy)
یکی از انواع آن، درمان با آنتیبادیهای مونوکلونال است که بعضاً پیش از جراحی تجویز شود.
پرتودرمانی (Radiation Therapy)
معمولاً از اشعههای پرانرژی (مانند اشعه ایکس) برای نابودی سلولهای سرطانی استفاده میکند. در برخی موارد تیم درمان ممکن است از ترکیب این روشها مانند شیمیپرتودرمانی نئوادجوانت (Neoadjuvant Chemoradiation) کمک بگیرد.
بیشتر بخوانید: درمان سرطان سینه با شیمی درمانی
تفاوت ادجوانت و نئوادجوانت چیست؟
هر دو نوع درمان، روشهایی هستند که در کنار جراحی سرطان به کار میروند. درمان نئوادجوانت پیش از جراحی انجام میشود تا اندازهی تومور کاهش یابد یا تودهی سرطانی از بین برود. در حالی که درمان ادجوانت بعد از جراحی انجام میشود تا احتمال بازگشت سرطان کاهش یابد و سلولهای سرطانی باقیمانده از بین بروند.
رزرو نوبت برای تشخیص و درمان سرطان سینه توسط دکتر فرهاد موسی زاده در تهران: ۸۸۶۷۶۹۲۹
درمان نئوادجوانت چقدر طول میکشد؟
مدت زمان درمان نئوادجوانت بسته به نوع سرطان و روش درمان میتواند چند هفته، چند ماه یا تا یک سال طول بکشد. اغلب بیماران حدود یک ماه پس از پایان درمان جراحی سرطان را انجام میدهند.
درمان نئوادجوانت برای چه بیماریهایی به کار میرود؟
از این نوع درمان برای بیش از دوازده نوع سرطان مختلف استفاده میشود، از جمله:
- سرطان ریه
- سرطان رکتوم
- سرطان سینه
- سرطان پروستات
- سرطان روده بزرگ (کولون)
«هر یک از انواع مختلف سرطان از سرطان سینه گرفته تا روده بزرگ، نیاز به پروتکل مشخصی برای درمان نئوادجوانت یا ادجوانت دارد. به همین دلیل نیاز است که دقیقاً مطابق دستورات پزشک این درمانها را دریافت کنید.»
مزایای درمان نئوادجوانت چیست؟
درمان نئوادجوانت چندین مزیت مهم دارد:
- کوچککردن تومورها
- از بین بردن برخی تومورها
- کاهش احتمال عود سرطان
- ارزیابی اثربخشی درمان سرطان
- کاهش خطر متاستازهای میکروسکوپی
بهعلاوه این تکنیک ریکاوری و مراقبت پس از جراحی را نیز آسانتر میکند.
شماره تماس مطب دکتر فرهاد موسی زاده: ۸۸۸۷۰۹۱۳
عوارض جانبی نئوادجوانت
درمان نئوادجوانت نیز مانند هر درمان دیگری در سرطان احتمال عوارض جانبی دارد. این عوارض جانبی بسته به نوع درمان متفاوتاند. اما برخی از شایعترین آنها عبارتند از:
- اسهال
- بیاشتهایی
- خستگی شدید
- حالت تهوع و استفراغ
- از بین رفتن حس چشایی
ممکن است نگران این عوارض باشید؛ اما پزشک انکولوژیست بهطور کامل برایتان توضیح خواهد داد که هر درمان چه تأثیری دارد و برای کاهش این عوارض چه اقداماتی میتوان انجام داد.
یکی از این اقدامات مراقبت تسکینی (Palliative Care) است. مراقبت تسکینی درمانی ویژه برای افراد مبتلا به بیماریهای جدی مانند سرطان محسوب میشود که هدف آن کاهش علائم، مدیریت عوارض جانبی و بهبود کیفیت زندگی بیمار است.
قبل از درمان نئوادجوانت باید چه کارهایی انجام دهم؟
مراقبتهای قبل از درمان نئوادجوانت شامل مراحل زیر است:
تصویربرداری
تصویربرداری معمولاً اولین آزمایشی است که انجام میشود. بسته به شرایط ممکن است ماموگرافی، سونوگرافی یا MRI باشد. هدف از تصویربرداری تعیین محل و اندازهی تومور سرطانی و بررسی غدد لنفاوی مجاور برای تشخیص بزرگشدگی یا احتمال درگیری با سلولهای سرطانی است. این اطلاعات اهمیت زیادی برای تیم درمان دارد.
بیوپسی (نمونهبرداری)
اگر تصویربرداری مورد مشکوکی را نشان دهد نمونهبرداری از تومور انجام میشود تا بافت سرطانی را از آن بگیرند. در مرحله بعد پاتولوژیست بافت نمونه را زیر میکروسکوپ بررسی و گزارش پاتولوژی را تهیه میکند. این گزارش شامل نوع سرطان پستان است و پزشکان با آن بهترین گزینه درمان نئوادجوانت را برای شما انتخاب میکنند.
قرار دادن علامت (مارکر) برای مشخصکردن محل تومور
در برخی موارد مارکری درون تومور قرار داده میشود تا جراح در زمان جراحی بداند محل اولیه تومور کجا بودهاست. این مرحله بهویژه زمانی اهمیت دارد که تومور به درمان پاسخ خوب داده و بسیار کوچک باشد.
روند دریافت نئوادجوانت چگونه است؟
پزشک شما در طول درمان نئوادجوانت بهطور منظم وضعیت پاسخدهی تومور را ارزیابی میکند:
- معاینه فیزیکی برای بررسی کاهش اندازه توده
- انجام تصویربرداریهای تکمیلی مانند ماموگرافی، سونوگرافی یا MRI
در موارد نادر احتمال رشد تومور در حین درمان وجود دارد. اگر چنین اتفاقی بیفتد پزشک گزینههای زیر را بررسی خواهدکرد:
- ادامه درمان نئوادجوانت با تغییر دارو
- توقف درمان نئوادجوانت و انجام جراحی یا رادیوتراپی نئوادجوانت
در طول دریافت درمان نیز میتوانید با پزشک خود در مورد علائم و تجربیاتتان در ارتباط باشید.
اقدامات بعد از پایان درمان نئوادجوانت
پس از اتمام دوره درمان نئوادجوانت برای برداشتن باقیمانده سرطان از پستان یا غدد لنفاوی جراحی انجام میگیرد. این جراحی ممکن است به یکی از دو روش زیر باشد:
سپس پاتولوژیست بافت برداشتهشده حین جراحی را برای تعیین میزان تومور باقیمانده بررسی میکند. به این بررسی پاسخ پاتولوژیک (Pathological Response) گفته میشود.
نتایج این بررسی به تعیین چشمانداز بیماری یا پیشآگهی (Prognosis) کمک میکند، از این نظر که سرطان احتمالاً بازخواهد گشت یا خیر. در برخی موارد نیز هیچ سلول سرطانی یافت نمیشود؛ به چنین حالیتی پاسخ کامل پاتولوژیک (Pathological Complete Response) میگویند.
چشمانداز سرطانهای تحت درمان نئوادجوانت چگونه است؟
چشمانداز کلی این درمان امیدوارکننده است. موفقیت این درمان به عوامل مختلفی بستگی دارد، از جمله:
- نوع درمان
- نوع سرطان
- مرحلهی سرطان
- سلامت کلی بدن بیمار
علاوه بر این محققان پیشرفتهایی در یافتن ترکیبهای جدید درمانی برای استفاده در قالب درمان نئوادجوانت به دست آوردهاند.
چه زمانی باید به پزشک مراجعه کنم؟
اگر در حال دریافت درمان نئوادجوانت هستید بهطور منظم با انکولوژیست خود ملاقات خواهید داشت تا روند درمانتان بررسی شود و بتوانید سؤالاتتان را مطرح کنید. با این حال در برخی مواقع خاص ممکن است لازم باشد زودتر از موعد با پزشک تماس بگیرید:
- عوارض جانبی بیش از حد انتظار مانند ادامه تهوع و استراغ
- ایجاد تغییراتی در بدن نشاندهنده وخامت بیماری
دکتر فرهاد موسی زاده، بهترین جراح سرطان سینه تهران
اگر بهدنبال مشاوره در مورد درمان نئوادجوانت پیش از جراحی هستید دکتر فرهاد موسی زاده با ۲۰ سال تجربه میتواند انتخابی مطمئن باشد. ایشان دوره تخصص جراحی عمومی و پیشرفته لاپاراسکوپی خود را در دانشگاه علوم پزشکی ایران گذراندهاند. همچنین دستیاری جراحی سرطان و پستان را در بیمارستان دی نزد اساتید برجسته بودهاند.
دکتر موسی زاده تخصص بسیاری در انجام انواع جراحیهای سرطان پستان و اعمال زیبایی سینه دارند. برای نوبت ویزیت و معاینه سرطان پستان یا شروع درمان نئوادجوانت پیش از جراحی سرطان پستان با ما تماس بگیرید.
جمعبندی درمان نئوادجوانت
نئوادجوانت چهار روش مختلف دارد، شامل:
- رادیوتراپی
- ایمونوتراپی
- شیمی درمانی
- هورمون درمانی
این روش در درمان بیش از 12 نوع سرطان به کار میرود و تفاوت آن با درمان ادجوانت در زمانش پیش از جراحی سرطان میباشد. در صورتی که جراحی سرطان سینه در پیش دارید، میتوانید برای اثربخشی بهتر جهت دریافت درمان نئوادجوانت با ما در کلینیک دکتر موسی زاده تماس بگیرید.
منابع
- https://my.clevelandclinic.org/health/treatments/neoadjuvant-therapy
- https://www.bcna.org.au/resources/treatments/neoadjuvant-therapy/
